ایسنا - شبکه خبری بی.بی.سی در گزارشی از آخرین تحولات مذاکرات خط لوله صلح با بیان این مطلب می‌افزاید که با وجود این این گام‌های تازه و به رغم خوش بینی طرفهای گفت‌وگو دایر بر حصول پیشرفت در مذاکرات، برخی شواهد نشان می دهد طرفین هنوز نتوانسته اند برخی مسائل مربوط به قیمت گاز را حل کنند.

از سال 1994 ایران ابتدا با پاکستان و سپس هند گفت‌وگوهایی را آغاز کرد تا در صورت رسیدن به توافق نهائی سالانه 60 میلیون متر مکعب گازطبیعی از میدان گازی پارس جنوبی به این دو کشور صادر کند و البته هزینه اجرای این خط لوله 2700 کیلومتری، حدود هفت میلیارد دلار برآورد می شود.

این گزارش در ادامه می‌نویسد که رشد جمعیت پاکستان به حدی است که پیش بینی می شود مصرف گاز این کشور تا سال 2015 به دو برابر میزان کنونی افزایش یابد.

کشور هند باوجود رشد کمتر جمعیت، رشد اقتصادی بالایی دارد و پیش بینی می شود نیاز های این کشور به واردات گاز طبیعی به نحو چشمگیری افزایش یابد.

بر اساس این گزارش، در اجرای طرح صدور گاز ایران، پاکستان مشتاق تر از هند است، چون این کشور ضمن تامین حجم عمده‌ای از نیازهای مصرفی خود، می‌تواند درآمد ارزی قابل توجهی را از طریق حق عبور(ترانزیت) گاز از خاک خود کسب کند.

این گزارش در ادامه می‌نویسد، ایران با وجود در اختیار داشتن 15 درصد از مجموع ذخایر گاز دنیا و قرارگرفتن در رتبه دوم جهانی از لحاظ حجم ذخایر پس از کشور روسیه، هنوز نتوانسته در جمع صادرکنندگان عمده گاز قرار بگیرد.

صادرات گاز طبیعی برای ایران از اهمیت بالائی برخوردار است و این کشور سعی دارد با صدور گاز نقش منطقه ای و جهانی خود را افزایش دهد.

بی.بی.سی این‌گونه ادامه می‌دهد که در حال حاضر میزان تولید گازکنونی ایران از مجموع نیاز های داخلی این کشور کمتر است و با توجه به روند افزایش مصرف در داخل، به رغم پیش بینی افزایش تولید، گاز مازاد برای صدور به خارج ندارد.

در همین حال با بهره برداری از طرح‌های توسعه میدان گازپارس جنوبی طی چهار سال آینده، ظرفیتهای تولید گاز طبیعی ایران می تواند افزایش یابد و بخشی از این تولیدات می تواند به خارج صادر شود.

بر اساس این گزارش، در این سال ها طرح صدور گاز به هند و پاکستان، تا حدودی تحت تاثیر مخالفت‌های آشکار آمریکا با ایران رنگ سیاسی به خود گرفته است. در گذشته در مخالفت های آمریکا تلاش می‌شد که ایران از مسیر لوله انتقال نفت دریای خزر به اروپا حذف و در نتیجه خارج از معادلات اقتصاد انرژی این منطقه حساس قرار گیرد. مشابه این فشارها در مورد خط لوله انتقال گاز ایران به پاکستان و هند نیز وجود دارد.

به نظر این پایگاه خبری انگلیسی، تهدید به اعمال تحریم های تازه از سوی آمریکا علیه ایران، تشدید محدودیتهای سرمایه گذاری و برخی مشکلات اقتصادی حل نشده بین ایران، پاکستان و هند، از جمله موانع اجرای این طرح است.

از سوی دیگر، در شرایط کنونی ایران می تواند از طریق خط لوله در دست اجرای "نابوکو" بخشی از گاز مازاد خود را به بازار های اروپا صادرکند.

اگرچه اروپا هنوز در تعیین شریکان تامین کننده انرژی تردید دارد، با این حال، به منظور شکستن انحصار صادرات گاز روسیه، اروپا آماده است در صورت فراهم شدن شرایط سیاسی، خرید گاز از ایران را مورد توجه جدی قرار دهد. نقش فعال ایران در تامین نیاز های گاز اروپا، علاوه بر بهره اقتصادی می تواند به تامین هدفهای سیاسی ایران نیز کمک کند.

این گزارش در ادامه این مساله را مطرح می‌کند که به رغم وجود مشوقهای آشکار اقتصادی و سیاسی درگشودن بازارهای گاز اروپا، نگاه ایران در جهت توسعه بازارهای صادرات گازهمچنان به شرق معطوف مانده است. ایران انتظار دارد با نهائی شدن طرح صدور گاز به هند و پاکستان، از حمایتهای سیاسی آن دو کشور نیز بر خوردار شود.

به نظر می رسد در پایان دور گفت‌وگوهای اخیر، اختلاف بر سر تعیین هزینه حق ترانزیت از سوی هند به پاکستان همچنان لاینحل مانده است. در مورد تامین امنیت خط لوله نیز تردید های هند همچنان باقی است.

گزارش ها نشان می دهد که طرفین هنوز در باره تعیین فرمول قیمت گاز صادراتی به توافق نهایی نرسیده اند. درخواست ایران بازبینی قیمت گاز بعد از یک دوره سه ساله است اما هند و پاکستان آن را نپذیرفته اند.

اظهارات مقامات نفتی سه کشور حاکی از آن است که طی مذاکرات دهلی نیز نظیر گفت‌وگوهای دور قبل در تهران، در بعضی زمینه ها به توافق رسیده اند.

ایران از رهبران هند و پاکستان دعوت کرده برای امضای نهائی قرار داد طرح لوله گاز به تهران سفر کنند. نمایندگان سه کشور قرار است ماه آینده بار دیگر در پاکستان با یکدیگر ملاقات و مذاکره کنند.